23 Şubat 2020 Pazar   

 Gündem

 Bu Hafta

 Kitaplar

Özgeçmiş

Yazı Arşivi

Fotoğraflar

Sık Sorulan Sorular

 
 Hulki Cevizoglu Yazilar

31 Aralık 2018 Pazartesi
Ceviz Kabuğu

YAŞAM SEVİNCİYLE DOLU MUTLU YILLAR

Yazımın yılın son gününe denk gelmesi hoş bir duygu.

Bu gece saatler 00.00’ı gösterdiğinde yeni bir yıl başlamış olacak: 2019!

Şimdiden hepinize kutlu olsun.

֍ ֍ ֍

Ülkemizde her yeni yıla girerken tartışmalar yapılıyor. Bunların başında, yılbaşı kutlamalarının bir Hıristiyan geleneği ve haram olduğu iddiası yer alıyor. Sanki Hıristiyanların hiçbir şeyini almıyormuş da, bir tek bunu alırsak ayıp olacakmış gibi.

Hıristiyanlardan silah ve bomba alırken bir şey olmuyor; teknolojisini, eğitim sistemini, gıdasını, otomobilini, uçağını vd. alırken sorun çıkmıyor, bir tek yılbaşı kutlanırken sorun üretiliyor ve siyasal kazanç elde ediliyor!

Yiğitlik, bu sayılanların hiçbirini dışarıdan almamaktır. Keşke bunu yapabilsek de, şu anda niçin ele güne muhtaç olduğumuzu, dışa bağımlı hale geldiğimizi yapay tartışmaların gürültüsünden arındırıp konuşabilsek.

Ne iyi olurdu değil mi?

Ayrıca, yılbaşı kutlamalarını Hıristiyanlığa dayandırmak de hiç gerçekçi değil. Bilim ve kültür tarihi bu kutlamaları antik dünyaya kadar götürüyor.

5 BİN YIL ÖNCE EVİNİ VE BORCUNU TEMİZLEME

Şimdi bunları kısaca görelim.

(Günümüzden 5.000 yıl önce) Eski Mısır’da ovaların Nil nehri tarafından sulandığı sel baskınlarının olduğu dönem yeni yıl olarak kutlanırdı. Ritüellerin temelini müzik, içki (bira) ve seks oluşturuyordu.

(Günümüzden 5.000 yıl önce) Çinliler yılbaşını Ekim ayında kutlarlardı ama farklı bir anlam yükleyerek. Efsanelerine göre, Nian (=yeni yıl anlamına geliyor) adında kan içici bir canavarı korkutup kaçırmak için ateş yakıp, bağırıp çağırırlardı. Bugün bunlar eğlenceye dönüşmüş ve kâğıttan canavarlar olarak temsil edilmeye başlanmıştır.

Çinli aileler de yeni yılda maddi ve manevi temizlik yapar, evlerini ve borçlarını temizlerlerdi.

KRALI AĞLATMA TÖRENLERİ

(Günümüzden 4.000 yıl önce) Babiller için yeni yıl (=Akitu) doğanın kendisini yenilemesi, insanların da sembolik olarak kendisini temizlemesi demekti.

Festivaller düzenlerler, şehirlerdeki tanrı heykellerinin önünde geçit töreni düzenlenirdi.

Ritüellerinde kral aşağılanırdı. Tanrı Marduk’n temsilcisi rahip kralı ağlatmak için her şeyi yapardı.

Bu iki taraf için de kazançlı bir durumdu. Eğer kral ağlarsa tanrı Marduk ondan memnun anlamına geldiği için, kral ağlamasının karşılığında bu tanrısal memnuniyetin ifadesi olarak yetkilerini genişletirdi.

Yani, ağlamayana mama yok, sözü o dönem kralları için de geçerli imiş!

HÜKÜMDARIN KOLTUĞUNA OTURMA

(Günümüzden 3.500 yıl önce) Hititlerde de yılbaşı, nevruz gibi, baharın simgesi olan ekinoksta, yani 21 Martta kutlanırdı. Yeni yıl kutlamaları (festivaller) Eskişehir yakınlarındaki gök tanrının evi sayılan Yazılıkaya’da yapılırdı.

(Günümüzden 2.600 yıl önce) İran’da yılbaşı kutlamaları Nevruz adıyla MÖ 6. yüzyıla kadar dayanıyor. Bu Antik Nevruz’da hükümdarlar, tatil ilan eder, halka ziyafetler verip, hediyeler dağıtırdı.

Aileler de evlerini ışıklandırır (elektrikle değil tabii), ateşler yakar, yumurtalar boyarlardı. Yılbaşı kutlamaları 13 gün sürer, Mısır kralının koltuğuna halktan biri oturtulurdu. (Acaba bizdeki 23 âdeti de Antik Mısır’dan mı geliyor?).

(Günümüzden 2.600 yıl önce) Mayalarda yılbaşı Haziran ayına denk gelirdi. Çok sayıda dini ritüeli içeren kutlamalar daha çok aile içinde sade biçimde kutlanırdı.

(Günümüzden 2.200 yıl önce) Romalılar yılbaşını Ocak’ın ilk günü kutlarlardı. Onlar için yılbaşı, şanslarını artırarak maddi bolluğa kavuşmak için bir fırsattı.

֍ ֍ ֍

Ülkemizdeki yılbaşı kutlamalarının en yaygın biçimi, ailelerin evlerde birlikte yemek yiyerek sohbet etmesi biçimindedir.

Sosyolojik olarak yeme-içme ve törenler düzenleme, toplumsal etkileşimin ve toplumsal hafızanın temelini oluşturuyor.

Bir sosyolog, “Yemek, eğlencenin ve yaşam sevincinin haz alma tutkusuyla en üst seviyeye çıktığı toplumsal bir pratiktir” diyor.

Ölüm ise, yemeğin tersine hüznün ve acının en üst seviyeye çıktığı yaşamsal bir kayıp.

Hepinize –tekrar- yaşam sevinciyle dolu mutlu bir yıl diliyorum.

(Yeniçağ, 31.12.2018, Pazartesi)
   
Arkadasima Gonder  Yazdir
 Puanla :
 Puan Durum :
  Düşünce / Yorum
Henüz gönderilmiş Yorum / Düşünce kaydı yoktur.
Düşünce / Yorum Yaz
  Diger Yazilari (Son 15 Yazi)
 22.02.2020 YAĞMALANIRKEN “GÜNDEMİ EZDİ”
 17.02.2020 “GÜNDEM EZMESİ”® VE İNSAN YOKSUNLUĞU
 06.02.2020 CEHALET HER ZAMAN KÖLELİĞİ GETİRİR
 02.02.2020 İNTERNET FENOMENİ İLBER ORTAYLI’DAN YENİ AÇIKLAMALAR
 01.02.2020 “GÜNDEM KAYMASI”® VE “TEK BOYUTLU TOPLUM”
 26.01.2020 DEPREMLERİN PSİKOLOJİSİ VE SOSYOLOJİSİ
 25.01.2020 DEPREM VE RİTÜEL
 20.01.2020 ECEVİTLER VE ÖRGÜTÇÜLÜK
 19.01.2020 “OKUMADIĞINIZ İÇİN TEŞEKKÜRLER”
 13.01.2020 KUTUP KADINLAR®
 11.01.2020 RETORİĞİN BÜYÜSÜ, İNSANLIĞIN ÖLÜMÜ!
 05.01.2020 ÜMMET ZALİM İŞBİRLİĞİ
 04.01.2020 ORDU GÖNDERMEK VE SERSERİLİK!
 29.12.2019 “Kanal İstanbul”: TEK DÜNYA DEVLETİ PROJESİ
 23.12.2019 İSTİKLAL SOSYOLOJİSİ
  08.02.2020 14:08:00
Kenan Koraltan
Sevgili Cevizoğlu eski Cumhuriyet dönemi denizcilik bakan...

08.02.2020 01:04:00
Muzaffer BAŞ
Merhaba. Belki ben yeterince takipçi olamadım ama progra...

08.02.2020 00:51:00
İsim vermek istemiyorum
Hulki bey, cockpltte kuleyle konuşan kaptan ise uçağı uçu...

08.02.2020 00:47:00
İlker Keskin
Programı ilgiyle izliyorum. Övgün Ahmet hocama Jeofizik m...

08.02.2020 00:41:00
seyfettin sönmez
Sayın Hulki Cevizoğlu, Uçak kazası ile ilgili olarak b...

08.02.2020 00:34:00
HAKKI YALCIN
Kusura bakmayın, tweet atamadım. Youtube ve benzeri sitel...

08.02.2020 00:33:00
Mete ölç
Sabiha gökçendeki uçak kazası ile ilgili acaba emergency ...

08.02.2020 00:10:00
mehmet özeriç
Ne çok uğraşıyorsunuz uçağın inişi sırasında yanma var m...

08.02.2020 00:09:00
Mustafa salman
İyi akşamlar, Dünya genelinde meydana gelen uçak kazalar...

08.02.2020 00:06:00
Özden Düzgün
Sayın Hulki bey iyi yayınlar dilerim.. Uçakta yangın va...

 
 Site Ici Hizli Arama
 

  İletişim Kulübü
E-Posta :
Şifre :
    Beni Hatırla
   

  Yeni Kayıt  Şifremi Unuttum

 
Gizlilik SözleşmesiTelif Bilgisi
Son Güncelleme : 23 Şubat 2020 Pazar
Tüm Hakları Ceviz Kabuğu'na aittir 1994-2020 © İzinsiz alıntı yapılamaz.
Tasarım & Kod : GDTC