19 Kasım 2019 Salı   

 Gündem

 Bu Hafta

 Kitaplar

Özgeçmiş

Yazı Arşivi

Fotoğraflar

Sık Sorulan Sorular

 
 Hulki Cevizoglu Yazilar

28 Ekim 2019 Pazartesi
Ceviz Kabuğu

Dostoyevski 198 Yaşında: DÜŞÜNCE ŞEHİDİ

Dünya edebiyatının dev isimlerinden Dostoyevski üç gün sonra 198 yaşına giriyor. (Doğumu: 30 Ekim 1821).

Zihnimizde dönemi karşılaştırmalı olarak daha iyi canlandırmak için şöyle diyeyim:

1881’de öldüğünde Atatürk doğmuştur.

BİR KİŞİYİ ÖLDÜREN KATİL, BİR MİLYONU ÖLDÜREN KAHRAMAN!

Çoğunluk onu başta “Suç ve Ceza” romanı ve romanın kahramanı katil Raskolnikov’un cinayet felsefesi sözleriyle hatırlar.

Dostoyevski, değerleri ve “insancıkları” sorgular roman kahramanları üzerinden:
“Tamam, ben bir katilim, yaşlı bir kadını öldürdüm” diyen Raskolnikov, o can alıcı soruyu sorar:

“Ben bir kişiyi öldürdüm bana katil diyorsunuz, ama Napolyon bir milyon kişiyi öldürdüğü halde ona niçin kahraman diyorsunuz?”

Bir başka dev yazar olan Stefan Zweig, Dostoyevski’yi çok güzel anlatır.

Zweig, “Üç Büyük Usta” adlı eserinde şu alıntıyı yapar:
“Tanrı bana bütün hayatım boyunca eziyet etti.” (Dostoyevski)

Dostoyevski, bir yoksullar evinde doğar.
Yaşamı ağır koşullar altında geçer ve 56 yıl boyunca yoksulluk, borç, cezaevleri, sürgünler ve hastalıklardan kurtulamaz.

“Ev sahibesi polisle birlikte gelip kirayı istemekte, ebe ücreti için dırdır edip durmaktadır. Bütün bunlar olurken o Suç ve Ceza’yı, Budala’yı, Ecinniler’i, Kumarbaz’ı 19.yüzyılın bütün bu büyük eserlerini, ruhsal dünyamızın bu evrensel kişiliklerini yazmaktadır.” (Zweig).

İNSANLIK PSİKOLOĞU

Zweig’a göre Dostoyevski bir “insanlık psikoloğudur.”

Dostoyevski’nin psikolojisi hatasızdır.

O, psikologların psikoloğudur.

İnsan kalbinin derinliği onu sihirli bir biçimde çeker; bilinçdışı, anlaşılmaz olandır onun gerçek dünyası.

Gece hayvanlarının karanlıkta görmesi gibi o da alacakaranlıkta diğerlerinin gündüz gördüğünden daha berrak görmektedir.

Deliliğe nefesini duyacak kadar yaklaşır.

Zweig daha da derinleşerek şu tanımlamaları yapar:
“Dostoyevski bilinçdışının yeraltı dünyasına doktorlardan, hukukçulardan, suç uzmanlarından ve psikopatlardan daha derin biçimde sokulmuştur.
Bilimin ancak çok sonra keşfettiği ve adlandırdığı, deneylerle adeta ölü deneyimlerden bir neşterle kesip çıkardığı şeyleri, bütün bu telepatik, histerik, sanrılı, sapıkça fenomenleri kâhince bir sırdaşlık ve birlikte acı çekebilme konusundaki o mistik yetisi sayesinde çok önceden ortaya koyabilmiştir.
Dostoyevski sanatta yeni bir psikoloji başlatır.”

*

Zweig’ın gözünde o “Düşüncenin muazzam şehidi” ya da “Kendi kendinin şehididir.”

Dostoyevski’nin en son formülü de şudur:
“Hayatı, hayatın anlamından daha çok sevin.”

*

Hepimiz (hadi çoğumuz diyelim), “hayatı yaşamak” yerine “hayatın anlamını bulmak” için koşarak kendi kendimizin şehidi olmuyor muyuz?
Tabii buna şehitlik denirse.

(Yeniçağ, 27.10.2019, pa.)
   
Arkadasima Gonder  Yazdir
 Puanla :
 Puan Durum :
  Düşünce / Yorum
Henüz gönderilmiş Yorum / Düşünce kaydı yoktur.
Düşünce / Yorum Yaz
  Diger Yazilari (Son 15 Yazi)
 17.11.2019 ATATÜRK’Ü DOKTORLARI ÖLDÜRDÜ!
 16.11.2019 Uluslararası Denetim Mekanizması Olarak HAYALİ ÖRGÜTLER®
 11.11.2019 IMPRINTING
 09.11.2019 ATATÜRK: “TÜRK’TE MATEM YOKTUR…”
 06.11.2019 "ŞEYHLER, MÜRİTLER VE YALANCI PEYGAMBERLER" ÇIKTI
 03.11.2019 “MASUM ŞİDDET”®
 02.11.2019 Bir siyasi gelenek olarak İTTİHAT VE TERAKKİ
 28.10.2019 “YARIN CUMHURİYET İLAN EDECEĞİZ”
 21.10.2019 Ceviz Kabuğu ve YALANCI PEYGAMBERLER
 20.10.2019 MEKTUP VE “ANLAM ZEDELENMESİ”
 14.10.2019 “Med-Cezir Akıllı”®… THE ENDLESS WARS MUST END!
 13.10.2019 Mustafa Kemal’den Neferlere: “YÜREĞİ SENİNKİNDEN DAHA TEMİZ…”
 07.10.2019 Siyasal ve Bilimsel MÜTHİŞ AÇIKLAMALAR
 30.09.2019 Zeki Müren’in Ölümüyle İlgili İKİ ÖNEMLİ SORU
 29.09.2019 ZEKİ MÜREN: “İNTİHAR ETMEYİ DÜŞÜNÜYORUM!
  17.11.2019 01:25:00
suat sinoğlu
HULKİ BEY..AKP HÜKÜMETLERİNİN YAPTIĞI HİZMETLER KONUŞ...

12.11.2019 15:21:00
Sibel gunaudin
Hulki bey merhaba programinizda meritokrasi konusunu isle...

10.11.2019 00:16:00
Semra Çevik
Hulki Bey Yahya Kemal kendi şiir sözlerini aradan zaman g...

02.11.2019 23:59:00
Ömer Böke
Bir öğretmen olarak hep ilgi ve büyük takdirle proğramlar...

29.10.2019 18:49:00
koray biçer
sayın cevizoğlu tele1 de yani başlayıp halktv ye geçişini...

05.10.2019 12:35:00
yavuz özsoy
Sn.Cevizoğlu, Yıllardır ceviz kabuğu programlarınızı hiç ...

05.10.2019 10:09:00
asas
Yokoluşun başlangıcı İnsanlar, ozon tabakasındaki yırt...

04.10.2019 22:03:00
Özhan Öğütveren
Sayın Hulki Cevizoğlu Lütfen konuğunuz Ali Demirsoy a so...

27.09.2019 20:55:00
evrim
Merhaba Hulk Bey Ali Demirsoyu sık sık dinliyorum. Evr...

26.09.2019 13:38:00
cem
Hakkari/Çukurca Trabzonda, üniversitenin haberlerini...

 
 Site Ici Hizli Arama
 

  İletişim Kulübü
E-Posta :
Şifre :
    Beni Hatırla
   

  Yeni Kayıt  Şifremi Unuttum

 
Gizlilik SözleşmesiTelif Bilgisi
Son Güncelleme : 19 Kasım 2019 Salı
Tüm Hakları Ceviz Kabuğu'na aittir 1994-2019 © İzinsiz alıntı yapılamaz.
Tasarım & Kod : GDTC