16 Temmuz 2019 Salı   

 Gündem

 Bu Hafta

 Kitaplar

Özgeçmiş

Yazı Arşivi

Fotoğraflar

Sık Sorulan Sorular

 
 Hulki Cevizoglu Yazilar

29 Nisan 2019 Pazartesi
Ceviz Kabuğu

KİTLE PSİKOLOJİSİ VE GRUP DAVRANIŞI


Geçen hafta, bu ülkenin anayasal ana muhalefet lideri linç edilip, parçalanıyordu neredeyse.

Linç, Allahtan başarıya ulaşmadı ve girişim düzeyinde kaldı.

Bir başka insanın (Suudi-Amerikan gazeteci Kaşıkçı) kesilip parçalara ayrılarak yok edildiği topraklar üzerindeyiz.
(Olayın Suudi başkonsolosluğunda ve onlar tarafından gerçekleştirilmesi mazeret değildir.)

Bu topraklar; bir otelde kıstırılarak sloganlar eşliğinde onlarca insanın topluca yakılmasına da tanık oldu, 1980 öncesi toplu katliamlara da…

İNSAN DAVRANIŞINI ANLAMA

Gazeteciliğimin yanı sıra “insan davranışını anlama” üzerine çalışmalar yapan bir akademisyenim.

İnsan davranışını anlamak için konunun hem bireysel hem de kitlesel boyutuna bakmak gerekiyor.

Bireysel yön psikolojiyi, kitlesel yön sosyolojiyi ilgilendiriyor. Antropoloji (insan bilim) ise, hepsini inceliyor.

(Son çıkan “Beden ve Teknoloji” kitabım, antropolojik boyut konusunda ilgilenenlere yararlı olabilir.)

Bu yazımda, insanların kitle (grup) halindeki davranışları üzerine temel birkaç açıklama yapmak istiyorum.

SÜRÜ İÇGÜDÜSÜ

Gruplar düşüncelerini “hayaller” üzerine de inşa eder. “Hayali erdemler ve hayali kötülükler” üretir ve üretenlere de inanır.

Kitleler ilkel kavimsel özellikler gösterir, besin kaynakları kuruntu ve hayallerdir.

Bu nedenle kendilerine bu kuruntuları sunan, hayaller üreten hatiplere doğru içgüdüsel bir hareketle koşarlar.

Yapılan araştırmalara göre “kitleler hiçbir zaman gerçeğe susamamışlardır.”

Hoşlarına gitmeyen açık gerçekler karşısında, sahte olan eğer kendilerini cezbederse, sahte olanı ilâhlaştırarak, açık gerçeklere yüz çevirirler.

Kitleler, kendilerini yönlendirerek çıkar sağlamak isteyenlerin “tekrara dayalı anlam yoksulluğunun”, tekrara dayalı sloganımsı söylemlerinin esiri olurlar.

Kitlelerin “hayallerini yıkanlar, umutlarını söndürenler” onların kurbanı olurlar.

Yani, iki taraf da birbirini karşılıklı olarak beslemektedir.

GRUP (KİTLE) DÜŞMANLIĞI

Gruplar, bilgisizlik ve kafa karışıklığı nedeniyle politikada “çarşaf liste halinde düşünme” özelliği gösterirler.

Kişinin içinde bulunduğu grup “iç gruptur”, karşıda düşman olarak tanımladığı ise “dış grup.”

İç gruplar sürekli olarak dış gruplar yani düşmanlar üretirler.

Grup düşmanlığında kalıpyargılar öne çıkar. Bunlar tehdit edicidir.

Baskın ve güçlü gruplar ayrıcalıklı konumlarını korumak için güdülenirler.

Bu durum, fizyolojik olarak meydan okuma ya da tehdit örüntüsüne yol açar.

Nefret hem gerçeklikten ayrılmış hem de otomatik, saplantılı (compulsive) bir tarzda yeniden üretilir ve pekiştirilir.

Aşırı durumlarda ise, karşıdaki canlı bir nesne olarak algılanır, psikolojik odak noktası nefret edilen nesneyi öldürme isteğine dönüşür.

(Kemal Kılıçdaroğlu’na yapılan saldırı bu niteliktedir.)

ÖRGÜTSÜZ KİTLE

Ortada görünen açık bir lideri, resmi örgütü olmayan gruplar (bir anlamda “kışkırtıcı liderlerinin gizli olduğu” gruplar), aşırı ölçüde duygusal, dürtüsel, şiddete yatkın, tutarsız, dengesiz ve kararsızdır.

Bunlar aşırı ölçüde telkine açıktır, yargıda acelecidir.

Bu nedenle kolayca yönlendirilir ve sorumluluk duygusundan yoksundurlar.

Grup (kitle) içindeyken davranışlar “bulaşıcı” etki gösterir. Ve bu bulaşıcılığa herkes boyun eder.

Aksi halde kontrolsüz şiddet bu insanlara da yönelir.

Örgütsüz gruplar içindeki bireysel bunu içgüdüsel olarak ”hisseder” ve grubun şiddet normlarına “uyum” sağlarlar.

Örgütsüz kitleler içindeki bireyler, birdenbire tek bir beden gibi davranmaya başlar.

Ama bu bedenin ipleri başkalarının elindedir.

(Yeniçağ, 29.04.2019, Pazartesi)
   
Arkadasima Gonder  Yazdir

Okunma : 914 Kisi

 Puanla :
 Puan Durum :
  Düşünce / Yorum
Henüz gönderilmiş Yorum / Düşünce kaydı yoktur.
Düşünce / Yorum Yaz
  Diger Yazilari (Son 15 Yazi)
 15.07.2019 EFENDİ SEÇMEK Mİ, EFENDİ OLMAK MI? (Okuma : 539 Kisi - Yorum : 0 Mesaj)
 08.07.2019 CEVİZ KABUĞU TELE 1’DE BAŞLIYOR (Okuma : 1358 Kisi - Yorum : 0 Mesaj)
 30.06.2019 NORM DIŞI BİLİNÇLER (Okuma : 477 Kisi - Yorum : 0 Mesaj)
 24.06.2019 KENTSEL İMPARATORLUKLAR (Okuma : 481 Kisi - Yorum : 0 Mesaj)
 17.06.2019 SORULAR (Okuma : 426 Kisi - Yorum : 0 Mesaj)
 09.06.2019 MODERATÖR! (Okuma : 2051 Kisi - Yorum : 0 Mesaj)
 03.06.2019 TARİKATLARA NOT! (Okuma : 884 Kisi - Yorum : 0 Mesaj)
 27.05.2019 AÇIK DAVET (Okuma : 851 Kisi - Yorum : 0 Mesaj)
 20.05.2019 100. YILIN SOSYOLOJİSİ (Okuma : 745 Kisi - Yorum : 0 Mesaj)
 13.05.2019 AĞALAR (Okuma : 1407 Kisi - Yorum : 0 Mesaj)
 06.05.2019 Saygı ve İdam: İDAMIN ONTOLOJİSİ (Okuma : 1067 Kisi - Yorum : 0 Mesaj)
 23.04.2019 23 NİSAN: MİLLİ TARİHİN BAŞLANGICI (Okuma : 549 Kisi - Yorum : 0 Mesaj)
 22.04.2019 DELİ (Okuma : 180 Kisi - Yorum : 0 Mesaj)
 08.04.2019 VARLIĞIN YENİDEN İNŞASI (Okuma : 940 Kisi - Yorum : 0 Mesaj)
 01.04.2019 SORUŞTURMA (Okuma : 1166 Kisi - Yorum : 0 Mesaj)
  13.07.2019 11:57:00
Cemil Yücel
Gençliğimiz de bizi şekillendirmede büyük rol oynayan bir...

12.07.2019 23:02:00
Cumali Uyan
Sayın Cevizoğlu Merhaba, AKP milletvekiline 15 Tem. darb...

12.07.2019 18:21:00
Nejat Olguntürk
Hulki Bey, yayınlarınızdaki samimiyete her zaman inanmış ...

11.07.2019 21:44:00
Hamza EKİNCİ
Sayın Cevizoğlu, Cevizkabuğu Programını yeniden başlatac...

05.07.2019 00:59:00
Olcay memili
Sayın Hulki hocam merhaba. 38 yasindayim. Adanada Özel s...

27.02.2019 21:24:00
Necla UYSAL
Compositio muhteşem bir kitap, emeğinize, yüreğinize sağ...

14.01.2019 05:01:00
Mustafa Kaan Ültemek
Gününüz esen olsun Hulki Bey, öncelikle ulusal hafızam...

01.01.2019 23:17:00
Mesut Gökalp
İyi günler öncelikle çalışmalarınız için teşekkürlerimi s...

16.12.2018 22:27:00
ali
Merhabalar Geçen hafta Yaşar Nuri Öztürkün kağan youtu...

07.11.2018 11:46:00
ismail kurt
sayın hulki cevizoğlu, kazım mirşan beyi ceviz kabuğuna k...

 
 Site Ici Hizli Arama
 

  İletişim Kulübü
E-Posta :
Şifre :
    Beni Hatırla
   

  Yeni Kayıt  Şifremi Unuttum

 
Gizlilik SözleşmesiTelif Bilgisi
Son Güncelleme : 16 Temmuz 2019 Salı
Tüm Hakları Ceviz Kabuğu'na aittir 1994-2019 © İzinsiz alıntı yapılamaz.
Tasarım & Kod : GDTC